İctimai qəzet. Hər bazar günü. Axtarış:
07-09-2010. Baş səhifə Gündəm Siyasət Cəmiyyət Müsahibə Dəyirmi masa İqtisadiyyat Təhsil Gənclik Layihə Reportaj Güney Mədəniyyət Gecə kanalı Ədəbiyyat Əyalət Kriminal Dünya İdman Son Səhifə Əlaqə İqtisadiyyat. Abşeron - ekoloji fəlakət zonası Təhsil. Rektorların səlahiyyətləri genişləndirilir... Mədəniyyət. “Təlxəklər müharibəsi”: Saray musiqisinin sonu Reyting Forum Arxiv: --- Arxiv --- 26/08/2010 17/08/2010 02/08/2010 31/07/2010 26/07/2010 20/07/2010 13/07/2010 05/07/2010 21/06/2010 15/06/2010 07/06/2010 31/05/2010 24/05/2010 17/05/2010 10/05/2010 04/05/2010 03/05/2010 26/04/2010 19/04/2010 12/04/2010 06/04/2010 29/03/2010 15/03/2010 09/03/2010 01/03/2010 22/02/2010 15/02/2010 14/02/2010 13/02/2010 11/02/2010 02/02/2010 25/01/2010 19/01/2010 12/01/2010 27/12/2009 21/12/2009 14/12/2009 07/12/2009 23/11/2009 10/11/2009 01/11/2009 25/10/2009 14/10/2009 13/10/2009 06/10/2009 29/09/2009 28/09/2009 14/09/2009 08/09/2009 04/08/2009 27/07/2009 21/07/2009 13/07/2009 07/07/2009 29/06/2009 22/06/2009 16/06/2009 08/06/2009 01/06/2009 25/05/2009 18/05/2009 05/05/2009 28/04/2009 19/04/2009 12/04/2009 07/04/2009 17/03/2009 12/03/2009 10/03/2009 02/03/2009 23/02/2009 17/02/2009 09/02/2009 03/02/2009 26/01/2009 20/01/2009 19/01/2009 13/01/2009 10/01/2009 27/12/2008 21/12/2008 17/12/2008 07/12/2008 02/12/2008 23/11/2008 16/11/2008 09/11/2008 02/11/2008 28/10/2008 19/10/2008 12/10/2008 05/10/2008 28/09/2008 21/09/2008 14/09/2008 07/09/2008 03/08/2008 27/07/2008 21/07/2008 13/07/2008 11/07/2008 29/06/2008 23/06/2008 15/06/2008 08/06/2008 02/06/2008 26/05/2008 18/05/2008 11/05/2008 04/05/2008 27/04/2008 21/04/2008 13/04/2008 06/04/2008 30/03/2008 16/03/2008 02/03/2008 24/02/2008 17/02/2008 10/02/2008 03/02/2008 27/01/2008 20/01/2008 13/01/2008 30/12/2007 16/12/2007 09/12/2007 02/12/2007 25/11/2007 18/11/2007 11/11/2007 04/11/2007 28/10/2007 21/10/2007 07/10/2007 30/09/2007 23/09/2007 16/09/2007 09/09/2007 02/09/2007 26/08/2007 19/08/2007 12/08/2007 05/08/2007 29/07/2007 22/07/2007 15/07/2007 08/07/2007 01/07/2007 24/06/2007 17/06/2007 10/06/2007 03/06/2007 27/05/2007 20/05/2007 13/05/2007 06/05/2007 29/04/2007 22/04/2007 15/04/2007 08/04/2007 05/04/2007 04/04/2007 02/04/2007 30/03/2007 21/03/2007 16/03/2007 15/03/2007 13/03/2007 11/03/2007 10/03/2007 04/03/2007 25/02/2007 18/02/2007 11/02/2007 04/02/2007 28/01/2007 20/01/2007 14/01/2007 31/12/2006 24/12/2006 17/12/2006 10/12/2006 03/12/2006 26/11/2006 25/11/2006 19/11/2006 12/11/2006 05/11/2006 29/10/2006 22/10/2006 15/10/2006 14/10/2006 08/10/2006 01/10/2006 24/09/2006 17/09/2006	02-02-2010  “Multivak”    Ayzek Azimovun “Multivak”ını Azərbaycana tətbiq etsəydik necə olardı görəsən?!. Maraqlıdır.    Ayzek Azimov dünya ədəbiyyatında özünəməxsus iz qoymuş bir şəxsiyyətdir. Romanlarına elmi gətirib, dünya tarixinə məşhur “elmi- fantastik yazarlar üçlüyü”ndən biri olaraq düşüb.         Gələk bu Multivak məsələsinə. Deməli, Multivak Ayzekin “Seçkilər” adlı hekayəsinin baş qəhrəmanıdır. Burada söhbət ondan gedir ki, Amerika kimi böyük əraziyə, əhaliyə və çoxsaylı ştatlara malik bir ölkədə seçkiləri necə keçirmək olar ki, obyektivlik qorunsun və şəffaflığa zəmanət qazanılsın?!. Demək, Ayzek buna görə bir robot yaradır hekayədə, adı da Multivakdır. Multivak əvvəlcədən mükəmməl proqramlaşdırılmış qurğudur. Məsələn, ilk olaraq tətbiq edilən möhtəşəm bacarıqlarından biri, il boyunca bütün Amerika ərazisində yaşayan ən tipik şəxsi seçə bilməsidir. Burada mütləq nəzərə alınmalı olan bir məqam var - ölkənin taleyini həll edəcək olan şəxs ən ağıllı, qüvvətli, yaxud da ən çox bəxti gətirən adam deyil, sadəcə ən tipikdir - sıravi amerikalı nümunəsidir. Multivak milyardlarla ən müxtəlif amilləri təhlil edir və nəticədə orta statistik amerikalının ən az təsirə məruz qala biləcək, ən adi adamını seçir. Seçilmiş bütün Amerika üçün öz seçimini edəcək və nəticədə hamının olmasa da, böyük əksəriyyətin seçkidən gözlədikləri reallaşacaq. Yəni, bu adam birmənalı olaraq çoxluğun ürəyindən xəbər verəcək. İlkin mərhələ - tipik vətəndaşın seçimindən sonra Multivak növbəti fərasətlərini göstərir - seçilmişə sualların verilməsi və onların qeydiyyatı, eləcə də analizi. Sualların xarakteri isə tamamilə müxtəlifdir- diqqət tələb edən və ilk baxışda mənasız görünən ayrıntılardan tutmuş, ciddi suallara qədər. Hər nə isə. Sözümüz onda deyil. Gəlib çıxırıq nəticəyə. Multivakın köməyilə Amerika seçim edir - dürüst, səmimi və qərəzsiz. Hekayənin necə bitdiyini elə olduğu kimi yazmaq istəyirəm: “Bu qəribə dünyada ilk və ən kamil Elektron Demokratiyası ölkəsinin vətəndaşları təkcə Norman Malerin səs verməsi ilə öz hökumətlərini seçmişdilər”.    Əlbəttə, burada ustalıqla işlənən başqa nüanslar da var. Məsələn, seçicinin həyat yoldaşı misalında qadın şöhrətpərəstliyinin təsviri və ya Norman Maler misalında tipikliyin verdiyi çəkingənlik və qorxu, məsuliyyətin ağırlığı, yalnız bu qədər gərginliyin içində tam böyüklüyü ilə hiss edilə bilən vətənpərvərlik duyğusu. Bunlara da diqqət yetirmək lazımdır.    Amma bu gün, real olaraq bir azərbaycanlı kimi ən çox üstündə durmalı olduğumuz, düşünməkdə fayda olan məqamlar tamam başqadır - elektron demokratiyası... seçim azadlığı kimi... Azərbaycanın - bütöv Azərbaycanın haa - ən tipik adamının kim olduğu kimi... Məni qara - qara düşündürən də budur. Təsəvvür edin. Tutaq ki, Multivak var, Azərbaycandadır, ilin ən tipik adamını seçməlidir. Kimi seçəcək? Kimdir Azərbaycanda ilin ən tipik sayıla biləcək adamı? Maraqlı sualdır, deyilmi? Bunu düşünəndə oxucunun necə təəssüfləndiyini təsəvvür edirəm indi. Bəli, kədərləndiricidir. Elə məni də kədərləndirir. Sizcə, ən tipik azərbaycanlının seçimi bu günkündən daha fərqli mənzərə yaradardımı? Hə, yoxsa yox? Əminsiz?    Nədənsə, Gertseni xatırlayıram. O daha açıq demişdi bunu: “İnqilab geci-tezi olacaq, sadəcə o vaxtadək sivilliyi artırmalıyıq”.        Metallistka Səfərova Oxunub: 72 dəfə.	Cavid Ramazanov Absurdistanda ədəbiyyat davası Mirmehdi Ağaoğlu Və sakit axırdı Don Aliyə Nil Kiçik hərflər... Aygün Aslanlı Serial mədəniyyətdir, yoxsa mədəniyyətsizlik? Fəxrəddin Hacıbəyli Bizi birləşdirən nədir? Məhəmməd Rza Ləvai Öncə azadlıq, sonra həqiqət Ziyad Quluzadə Teoya sonuncu məktub Səbinə Səhra Xalalar
Anar AĞAYAROVun istehsalı. HTML 4.0.1 CSS 2 WAI-AA IE Opera Firefox